Món Chay Việt Nam / 2023 / Top 17 # Xem Nhiều Nhất & Mới Nhất 12/2022 # Top View | Raffles-hanoi.edu.vn

Ý Nghĩa Của Món Chay Trong Văn Hóa Ẩm Thực Việt Nam / 2023

Ẩm thực Việt Nam nổi tiếng với những đặc sản của từng vùng miền. Món chay là một trong số món ăn tuyệt vời đó. Bạn có biết món chay có ý nghĩa gì không? Ý nghĩa của món chay trong văn hóa ẩm thực Việt Nam.

1. Món chay gắn liền với đời sống người dân

Món ăn là phần văn hóa thực tế và sống động nhất trong cộng đồng cư dân. Và trong cách nhìn về căn tính dân tộc như một số nhà nghiên cứu, người Việt có một cơ duyên để thiết kế một thực đơn ăn chay cho dân tộc mình rất bản sắc và cũng rất quy mô.

Cho dẫu việc nghiên cứu lịch sử các món chay Việt Nam còn chưa thấu đáo, thì việc điểm lại bối cảnh cư dân Việt sinh sống trên mảnh đất trải dài trong vùng khí hậu nhiệt đới gió mùa cùng thảm thực vật đa dạng là lợi thế và cực kỳ hữu ích trong việc chế tác các món chay.

Trong hành trình mở đất, người Việt đã hình thành những thói quen ẩm thực của mình theo phong vị các vùng miền. Những nhà nghiên cứu Phật giáo ghi nhận sự xuất hiện của đạo Phật ở Việt Nam từ thời đầu Công nguyên. Nhưng không rõ khi đến Việt Nam, những người Phật giáo đầu tiên ấy mang theo những món ăn chay nào trong bước đường du phương hành đạo của họ. Hay là khi ấy, trong thói quen ẩm thực của cư dân đồng bằng sông Hồng đã hiện diện vại tương, khạp cà muối, nghề ép dầu phụng và việc ăn những món thuần nguyên liệu từ thực vật đã có từ trước đó rất lâu?

Nếu vậy, thì chính thói quen ẩm thực truyền thống này là điều kiện thuận lợi để đời sống Phật giáo có thể định hình và phát triển trên đất Việt Nam.

Có lẽ bước mở đầu này đã tạo ra trong tâm thức người dân Việt sự gắn bó giữa việc ăn chay và ý niệm về Phật giáo. Chả thế mà khi những cư dân đầu tiên vượt qua ngũ Quảng, vào bình cứ dải đất Nam Bộ phì nhiêu, thì thói quen ăn chay cũng ngay lập tức cộng sinh với thủy thổ phong vị địa phương mà sản sinh ra hàng loạt các món ăn từ rau cỏ, củ quả, hoa lá miền Nam hoàn toàn thuần chay.

Ngày nay, món chay Việt Nam đã vượt khỏi biên độ tôn giáo trong tâm thức như vừa đề cập. Món chay hiện diện trong các tiệc chiêu đãi thực khách sang trọng của giới doanh nhân không hoàn toàn mang tính tôn giáo. Không còn gói gọn ở những bữa ăn chay kỳ của những bà mẹ quê nơi thôn dã, món chay Việt Nam ngày càng được thực khách quốc tế biết đến nhờ những tiệc buffet chay trang trọng giữa Sài Gòn.

Món chay từ lâu đã được chuyên gia thực dưỡng Ohsawa truyền bá như một phương pháp trị liệu và kiện toàn sức khỏe. Người Việt Nam tiếp cận phương pháp thực dưỡng này từ thập niên 60 thế kỷ trước, và như thế, món chay càng gắn chặt hơn với đời sống người dân mà không nhất thiết phải dùng món chay như một quy định hành trì theo Phật giáo.

Có những phái sinh từ đời sống tâm linh người Việt gắn việc ăn chay với một hành vi thệ nguyện. Điều này trở thành một nhu cầu ăn chay riêng, và được giới kinh doanh các món chay nắm bắt và khai thác tốt. “Có người tự nguyện với thần Phật trước khi làm một công việc gì đó, nếu chu toàn sẽ ăn chay như một cách thể hiện sự thành tâm”.

Nhu cầu tin vào sự thiêng liêng đem lại từ mức độ thành tâm là thực tế trong đời sống người dân. Và việc thể hiện sự thành tâm bằng cách “hứa ăn chay”, cũng là một nét văn hóa. Việc ăn chay đơn thuần chỉ để giữ “giữ lời hứa” đã thúc đẩy làm phát sinh các món ăn với chất liệu chay, nhưng cách thể hiện thì hoàn toàn “như mặn”, kể cả hình ảnh và tên gọi: đùi gà, thịt quay, cá mòi, thậm chí nước mắm chay cũng được chế tác như nước mắm mặn.

Sự đồng hành của món chay theo đời sống người dân còn linh hoạt đến mức hiện nay, bữa ăn của những gia đình thu nhập thấp cũng đang có xu hướng “chay hóa” vì vật giá đang tăng nhanh.

Đến với những món ăn từ nguồn gốc thực vật là gần hơn với thiên nhiên, người ăn xếp việc ăn uống của mình theo thiên hướng giảm thiểu sát sinh. Theo giới luật của nhà Phật, giữ giới không sát sinh là một yêu cầu tối thiểu cho tâm hướng thiện ở mức độ cơ bản, người chưa xuất gia ai cũng làm được.

Những người quy y cửa Phật, bắt đầu từ việc ăn chay kỳ, dành một số ngày trong tháng cho món chay. Với những bữa xen kẽ như thế, người ăn chay tập nhìn việc ăn – một yếu tố quan trọng để sinh tồn – trong chuỗi sinh tồn của vạn vật.

Ở đó, không có sự trỗi dậy của tâm hiếu sát, mà ngược lại, mỗi khi ăn chay là một lần suy nghĩ “không thể duy trì sự sống của mình bằng cách lạm sát các con vật”.

Đây là ý nghĩa của giới sát sanh. Vì với người chưa xuất gia, chưa thể ăn chay trường, thì việc dừng hẳn các món có nguồn gốc từ động vật là rất khó. Chưa kể việc thiết kế bữa ăn hàng ngày, ngay cả việc đảm bảo đủ chất cho một người sống trong gia đình, cũng yêu cầu phải quân bình hàm lượng dinh dưỡng giữa các món chay và các món mặn.

Chính vì vậy, giới sát sanh khuyên người không nên lạm sát, tức khi không cần ăn thịt thì không nên ăn, không nên lạm sát các con vật chỉ vì lý do để có được bữa ăn cho mình.

Dành một số bữa ăn trong tháng cho các món chay, là bắt đầu giới hạn việc lạm sát của mình.

3. Làm cho bữa ăn thanh đạm hơn

Cuộc sống sẽ nhẹ nhàng và thanh tịnh hơn khi bữa ăn gia đình xa rời các món giết thịt, xa rời sự chết chóc, và không đem hình ảnh các con vật bị giết thịt vào từng món ăn của mình.

Sẽ là một cuộc sống an bình, khi từng món ăn mang hương vị thiên nhiên, mang hình ảnh của hoa đồng cỏ nội, có sự hòa đồng với cội cây gần gũi, và biến cuộc sống của mình thành một phần trong chuỗi sinh tồn tự nhiên. Người ăn chay, vì thế mà cũng tự tập cho mình thói quen yêu quý thiên nhiên, yêu quý từng phút giây mình được sống, thấy mình là một phần của vạn vật…

Và từ đó, người ta hướng những việc làm, những tạo tác của mình sao cho hài hòa với thiên nhiên, phấn đấu để lòng đam mê công việc của mình chuyển dịch từ ham thích thỏa mãn bản thân sang ham thích làm đẹp cho đời. Từ việc nhìn nhận bữa ăn chay đạm bạc nhưng vẫn có thể đủ chất, sẽ dần dần hình thành nhận thức về nhu cầu cá nhân: thực ra người ta hoàn toàn có thể giảm thiểu nhu cầu bản thân để phục vụ tốt hơn cho cộng đồng, cho môi trường sống xung quanh.

Dành một phần cuộc sống cho các bữa ăn chay, cũng là bảo đảm việc an toàn thực phẩm trong bối cảnh toàn cầu đang có nhiều dịch bệnh đến từ gia súc, gia cầm. Một chương trình vận động dùng túi giấy thay cho túi nilon của tập thể nhân viên một công ty sản xuất thực phẩm chay tại chúng tôi là đi đầu trong việc kêu gọi bảo vệ môi trường bằng những hành động thiết thực…

Riêng với việc ăn chay theo tinh thần tu tập của Phật giáo, mỗi người ăn chay là phát triển lòng bi mẫn của mình với sinh linh muôn loài hữu tình. Đây là một khâu quan trọng trong việc phát triển Bồ đề tâm.

Trong quyển Những lời vàng của thầy tôi do đạo sư Patrul Rinpoche thuật lại lời của vị thầy là Jigme Gyalwai Nyugu, trình bày kỹ thuật “thiền định về lòng bi” bắt đầu bằng những lời khuyên: “Hãy nghĩ về một người nào đó bị đau khổ dữ dội, như một người bị ném vào ngục tối sâu thẳm chờ đợi cuộc hành hình, hay một con vật sắp bị làm thịt đang đứng trước những kẻ đồ tể. Hãy cảm nhận lòng từ ái đối với chúng sinh đó như thể họ là mẹ hay là con của chính bạn”.

Người tu bắt đầu bằng sự đồng cảm như vậy, khi Bồ đề tâm tăng trưởng, cơ thể sẽ thích ứng bằng cách phát ra nhu cầu ăn chay. Đây là điều kiện bắt buộc một cách tự nhiên với những người tu Phật. Vì khi cơ thể không thực sự có đòi hỏi ăn chay, mà người ta vì những lý do nào khác tự bắt cơ thể phải dung nạp các món chay, nếu quá ép, sẽ sinh bệnh.

Ngược lại, khi cơ thể có nhu cầu đòi hỏi phải ăn chay, tự khắc thấy việc ăn chay là nhẹ nhàng, thấy vui và ngon miệng khi ăn, cơ thể phát triển tốt, sức khỏe tăng trưởng, bệnh tật thối lui khi ăn chay. Đấy là khi con người ta bắt đầu chuẩn bị được cơ thể để đi theo Phật đạo vậy.

Ẩm Thực Việt Nam: Những Món Ăn Ngon Nổi Tiếng Chỉ Việt Nam Mới Có / 2023

Phở

Đây không chỉ là món ăn ngon của Hà Nội, mà còn là niềm tự hào của cả dân tộc Việt Nam. Vào năm 2016, Liên minh Kỷ lục Thế giới – Wordkings đã công bố phở là một trong 3 món ăn Việt Nam lọt vào top 100 món ngon nổi tiếng thế giới. Phở là món ăn không thể bỏ qua khi du lịch Hà Nội. Đặc biệt, phở gánh Hàng Trống là một quán gánh nhỏ trên vỉa, khách tới ăn không có bàn mà chỉ ngòi trên những chiếc ghế nhỏ.

Bún thang

Là món ăn chứa đựng nét tinh túy của ẩm thực Hà Thành. Bún thang bao gồm rất nhiều những nguyên liệu như thịt gà xé phay, trứng gà chiên, giò lụa thái sợi nhỏ…Mỗi một nguyên liệu trong đó tương đương với một tháng thuốc. Nước dùng phải là loại nước được ninh từ xương heo và tôm he. Một nồi nước dùng ngon phải thật trong và thơm nhè nhè, không thể bỏ qua một chút gia vị dậy mùi là mắm tôm.

Bánh mì là một món ăn bình dị và khá quen thuộc với người dân Việt Nam. Người Việt có thể ăn bánh mì cho bữa sáng, bữa trưa, bữa tối hay bất kỳ thời điểm nào mà họ thích. Đây là món ăn có thể dễ dàn tìm thấy tại bất cứ thành phố nào. Có như vậy mới thấy được sự phổ biến phủ khắp Việt Nam.

Bánh mì cũng có rất nhiều loại khác nhau, nhưng về cơ bản có các loại như: loại nguyên chiếc và loại kẹp. Lại bánh mì kẹp thì tùy theo từng vùng sẽ có những loại ăn kèm bên trong khác nhau như: chả giò, thịt xiên nướng, xúc xích, trứng, … Nhưng phổ biến vẫn là bánh mì pate. Bánh mì pate nổi tiếng nhất là ở Hải Phòng với tên gọi ” bánh mì que” nhưng kịch cỡ nhỏ hơn.

Đi dọc đất nước Việt Nam, đâu đâu cũng có bánh xèo. Mỗi một vùng miền lại mang nét riêng cho hợp với khẩu vị cũng như đặc trưng của vùng miền đó. Nhưng suy cho cùng, lớp vỏ ngoài của bánh làm từ bột được dán lên vàng ươm, giòn tan. Nhân bên trong có tối thiểu là tôm, thịt và giá. Tùy từng vùng sẽ có thêm một vài thay đổi. Khi ăn, cuốn bánh xèo với một vài loại rau thơm chấm với nước chấm đậm đà.

Cao lầu Hội An từng được CNN nhắc đến là một trong những món ăn ngon nhất Việt Nam và được tờ Traveller (Australia) bình chọn là món ăn đường phố ngon nhất châu Á. Cao lầu mang đậm hương vị của ẩm thực miền Trung tinh tế và độc đáo. Nó là sự kết hợp giữa những sợi mì vàng ươm ăn kèm với tôm, thịt heo và các loại rau sống, cùng nước dùng tròn vị.

Mì Quảng là món ăn nổi tiếng của miền Trung. Đây là những món ăn nhất định phải thử khi tới Việt Nam. Món mỳ Quảng Đà Nẵng từ xưa đến nay không còn là một món ăn xa lạ với thực khách bốn phương. Mì Quảng ở Đà Nẵng đặc biệt ở chỗ, các thành phần nguyên liệu từ sợi mì, cọng rau đến thứ ăn kèm như bánh tráng, trái ớt… đều mang đậm chất xứ Quảng.

Chả cá Lã Vọng:

Cá được chiên trên một chảo dầu nhỏ, mỗi bàn ăn sẽ có một bếp than hoa nho nhỏ cùng chảo cá đặt bên trên. Cá ăn kèm với bánh đa nướng, bún rỗi, cùng với đó là lạc rang, rau mùi, húng láng, thì là, hành củ tươi chẻ nhỏ chấm với mắm tôm. Mắm tôm phải được pha chế bằng cách vắt chanh tươi, thêm ớt, đánh sủi lên rồi tra thêm chút tinh dầu cà cuống, thêm vài giọt rượu trắng, một ít nước mỡ và đường. Món ăn đậm vị ngọt bùi, beo béo.

Bánh cuốn:

Người Hà Nội thường thích những món ăn thanh nhã, ít dầu mỡ bánh cuốn chính là một món ăn ngon đặc trưng của đất Hà Thành. Gạo để tráng bánh được lựa chọn rất kỹ sau đó xay thành bột pha với nước rồi tráng trên bếp những lớp bánh mỏng dính. Bà chủ quán nhanh tay lấy hớt lớp bánh còn nóng ra đĩa sau đó rắc thịt heo được rang với nấm hương rồi cuộn lại. Cuối cùng rắc một lớp ruốc tôm lên trên. Ăn kèm với nước mắm và chả quế. Vài miếng ớt cay nhẹ sẽ đánh thức vị giác cũng như vị chua khiền bạn ăn nhiều hơn.

Bún đậu mắm tôm:

Dường như món ăn đã khiến bất cứ khách du lịch Việt Nam nào cũng muốn một lần được nếm thử. Bún đậu mắm tôm ăn vào mùa nào cũng hợp, món ăn chiều lòng tất cả mọi người. Đậu rán khi ăn phải nóng được cắt thành từng miếng trắng béo ngậy vị đậu tương vàng óng với lớp chiên bên ngoài. Quan trọng nhất chính là mắm tôm, mắm tôm ngon là khi vắt quất vào đánh lên phải bông, rưới thêm chút mỡ nóng chấm với đậu và bún rối thực không còn gì sánh bằng.

Đây là món ăn nổi tiếng của Phú Quốc mang đậm tinh hoa và hương vị của vùng biển nơi đây. Bún kèn không quá phổ biến nhưng cứ hễ quán nào đó mở ra thì khách ra vào nườm nượp.

Món Ăn Truyền Thống Của Việt Nam / 2023

Những năm gần đây, nền ẩm thực Việt Nam ngày càng khẳng định chỗ đứng vững chắc của mình trên phạm vi thế giới. Hệ thống nhà hàng của người Việt đã phát triển mạnh tại nhiều quốc gia và nhiều món ăn Việt đã được biết đến rộng rãi trong cộng đồng cư dân nước sở tại.

1. Phở truyền thống Việt Nam

Phở là món ăn được nhắc đến đầu tiên. Đây là một món ăn truyền thống và cũng có thể xem là món ăn đặc trưng nhất cho ẩm thực Việt Nam. Thành phần chính của phở là bánh phở và nước dùng cùng với thịt bò hoặc gà cắt lát mỏng kèm theo các gia vị như: tương, tiêu, chanh, nước mắm, ớt… Tùy vùng miền mà phở có phương pháp chế biến và hương vị khác nhau ít nhiều. Trên bình diện quốc tế, đã có rất nhiều nhà hàng chuyên về phở của người Việt được mở ra ở Bắc Mĩ, châu Âu và Australia. Riêng tại Mĩ, thống kê không chính thức cho biết doanh thu các cửa hàng phở Việt Nam lên tới 500 triệu USD/năm.

Sau phở phải kể đến nem cuốn, một món “chủ lực” trong thực đơn của nhiều nhà hàng Việt và cũng được rất nhiều người nước ngoài ưa chuộng. Món ăn này được làm từ bánh tráng cuộn với các loại rau thơm, bún, và một số loại thịt như thịt bò, lợn, vịt, tôm, cá, cua, khi ăn thì chấm với nước chấm. Cũng như phở, tùy địa phương, vùng miền mà công thức làm nem cuốn có thể khác nhau.

2. Bánh xèo truyền thống Việt Nam

Bánh xèo là một loại bánh đặc trưng của Việt Nam, có bột bên ngoài, bên trong có nhân là tôm, thịt, giá đỗ, được rán màu vàng, nặn hình tròn hoặc bán nguyệt. Tuỳ theo từng địa phương tại Việt Nam mà bánh có cách chế biến và hương vị riêng. Thường thì có hai phong cách chính là bánh xèo giòn và bánh xèo dai. Bánh xèo ăn kèm với rau sống và chấm với nước mắm chua ngọt.

Bánh cuốn làm từ bột gạo hấp tráng mỏng, bên trong thường cuốn nhân gồm một ít thịt vai, tôm, băm cùng mộc nhĩ, nấm hương, khi ăn chấm với nước chấm pha nhạt từ nước mắm và có thể ăn kèm thêm chả lợn. Bánh cuốn làm theo kiểu truyền thống thường không thể thiếu tinh dầu cà cuống pha trong nước chấm. Ở nước ngoài, vỏ bánh cuốn thường được tráng trong chảo có láng dầu thay vì hấp trên nồi nước sôi.

3. Cơm tấm truyền thống Việt Nam

Cơm tấm là món đặc sản của miền Nam Việt Nam, được nấu từ hạt gạo tấm. Khi ăn, cơm được bày ra đĩa cùng nhiều thức ăn kèm theo như sườn nướng, chả trứng, trứng ốp-la, bì và đồ chua như đu đủ, cà rốt, củ cải, dưa chuột dấm… Ngoài ra, ăn cơm tấm phải có nước mắm ngọt, là nước mắm pha với nước lọc và thêm đường. Cơm tấm ăn đúng kiểu không dùng đũa mà dùng thìa và dĩa nên khá hợp với phong cách người phương tây. Ngày nay có khá nhiều nhà hàng chuyên về cơm tấm của người Việt ở nước ngoài.

Có xuất xứ từ tỉnh Quảng Nam, mỳ Quảng đã trở thành một món ăn đặc trưng của cả miền Trung Việt Nam. Sợi mì được làm bằng bột gạo xay mịn hoặc bột mì và tráng thành từng lớp bánh mỏng, sau đó thái theo chiều ngang để có những sợi mỏng khoảng 2mm. Dưới lớp mì là các loại rau sống, trên mì là thịt lợn nạc, tôm, thịt gà cùng với nước dùng được hầm từ xương lợn. Ngoài ra, trong bát mì Quảng còn có thể có thêm lạc rang khô và giã dập, bánh đa, hành lá thái nhỏ, rau thơm, ớt đỏ… Thông thường nước dùng rất ít.

4. Bún bò Huế truyền thống Việt Nam

Là một đặc sản của xứ Huế, bún bò Huế đã nhanh chóng chiếm lĩnh trái tim của những người sành ẩm thức nước ngoài. Bún có hương vị rất riêng với nước dùng làm từ xương bò hầm chín có cho thêm mắm ruốc và chả lợn hay chả bò quyết nhuyễn. Thịt bò có thể xắt mỏng, được nhúng vào nước dùng đang sôi trước khi cho vào bát bún (gọi là thịt bò tái). Bún bò Huế được ăn kèm với rau sống gồm giá, rau quế, chanh, bắp chuối, rau…

Bánh canh là một món phổ biến ở miền Trung và Nam Việt Nam. Bánh được làm từ bột gạo, bột mì, hoặc bột sắn hoặc bột gạo pha bột sắn, được cán thành tấm và cắt ra thành sợi to và ngắn. Nước dùng được nấu từ tôm, cá, chân giò… thêm gia vị tùy theo từng loại bánh canh. Bánh được bỏ vào nồi nước dùng đã hầm vừa đủ độ và đợi cho chín tới. Gia vị cho bánh canh thay đổi tùy theo món bánh canh và tùy theo khẩu vị mỗi vùng. Bánh canh có thể dùng kèm với cá đã róc xương, chả cá, chân giò, tôm, thịt…

Với hương vị rất đặc thù, bún riêu cua là món khoái khẩu không chỉ của người Việt Nam mà còn cả giới sành ẩm thực quốc tế. Món ăn này gồm bún và riêu cua – được nấu từ gạch cua, thân cua giã, lọc với quả dọc, cà chua, mỡ nước, mẻ ngấu, nước mắm, muối, hành hoa. Bún riêu thường thêm chút mắm tôm để tăng thêm vị đậm đà, thường ăn kèm với rau ghém (rau diếp thái nhỏ hay cọng rau muống chẻ).

5. Bún chả nem truyền thống Việt Nam

Bún chả nem thu hút thực khách bởi thành phần chính là nem rán, gồm hai phần vỏ và nhân nem. Vỏ nem hay bánh đa nem là loại bánh tráng bằng bột gạo xay với nước, tráng mỏng, phơi khô. Nhân nem thường bao gồm thịt lợn hoặc thịt bò băm nhỏ, miến ngâm mềm cắt ngắn, mộc nhĩ, nấm hương, hành, trứng, hạt tiêu và gia vị…

Nhân được cuốn trong vỏ thành hình trụ và rán trong chảo ngập dầu đến khi vàng đều. Thưởng thức bún nem không thể thiếu rau sống và nước chấm gồm nước mắm, dấm, ớt, tỏi, đường và hạt tiêu.

6. Chả cá truyền thống Việt Nam

Người Hà Nội coi chả cá là một món ăn đặc biệt, đến mức có hẳn một con phố mang tên Chả cá. Con phố này là nơi có nhà hàng Chả Cá Lã Võng nổi tiếng, chỉ phục vụ một món duy nhất là cá dùng kèm tỏi, gừng, nghệ, dùng nóng trên một chiếc chảo nhỏ. Thay vì đến phố Chả cá, bạn cũng có thể tìm đến Đường Thành, quận Hoàn Kiếm, nơi có rất nhiều nhà hàng chả cá với hương vị thơm ngon.

7. Cao lầu truyền thống Việt Nam

Món ăn này là đặc sản của Hội An. Cao lầu được nhiều người coi là món ăn của sự giao thoa văn hóa với những sợi mỳ dày giống với mỳ udon Nhật Bản, phần bánh đa giòn và thịt lợn có phần giống món ăn Trung Quốc, trong khi nước dùng và rau sống mang đậm chất Việt Nam. Điểm đặc biệt là món cao lầu chính hiệu phải được làm từ nước lấy từ giếng nước Ba Le ở Hội An. Hãy thưởng thức món ăn này tại Try Morning Glory, 106 Nguyễn Thái Học, Hội An.

8. Rau muống truyền thống Việt Nam

Một số người gọi rau muống là cỏ dại mọc ven sông nhưng điều này không cản trở việc rau muống trở thành một món ăn phổ biến nhất của người Việt Nam. Một địa rau muống xào tỏi giản dị, thơm lừng là điều không thể thiếu trong mỗi bữa cơm của người Việt. Rau muống là món ăn phổ biến ở các nhà hàng và quán bia hơi trên đường phố Việt Nam. Bạn có thể thưởng thức món ăn dân dã này ở Chung Den Bia Hơi, 18B Hàng Cót, quận Hoàn Kiếm, Hà Nội.

9. Gỏi cuốn truyền thống Việt Nam

Là một phiên bản của nem rán, gỏi cuốn ngày càng được ưa chuộng nhờ sự tươi ngon lại tốt cho sức khỏe khi bạn đã thưởng thức quá nhiều món rán ở Việt Nam. Một chiếc gỏi cuốn đúng cách bắt đầu từ những lá xà lách tươi rói, tiếp đến là thịt thái lát mỏng, dùng kèm các loại rau sống như rau mùi, khế chua, dứa, chuối xanh… cuộn chặt tay và gọn gàng, chấm ngập nước mắm chanh ớt. Bạn có thể tìm thấy đủ loại gỏi cuốn tại Quán ăn Ngon, 18 Phan Bội Châu, Hoàn Kiếm, Hà Nội.

10. Bánh khọt truyền thống Việt Nam

Loại bánh có hương vị đặc biệt và xinh xắn này được tìm thấy ở ba miền với thành phần giống hệt nhau nhưng có khác về kích cỡ. Thông thường một chiếc bánh khọt được đựng trong một chiếc đĩa nhỏ, vừa miệng ăn. Phần vỏ giòn bên ngoài được là từ sữa dừa, với nhân tôm, đậu, hành. Quán bánh khọt nổi tiếng ở TP HCM là quán Cô Ba Vũng Tàu, 59B Cao Thắng, quận 3.

Ngoài ra, trong danh sách 40 món ngon Việt Nam mà CNN bình chọn còn có nộm hoa chuối, bún bò Nam Bộ, hoa quả dầm, phở cuốn, chân gà nướng, phở xào, cà phê trứng, bò lá lốt, xôi, bánh cuốn, cà tím kho tộ, bột chiên, bún đậu mắm tôm, bánh gối, cơm sườn nướng, cháo, bò lúc lắc, hạt dẻ, bánh ướt thịt nướng, bún chả, bánh mì, lẩu, bánh bao, cơm rang, bò bít tết, cơm chay, chè, mỳ xào bò, đậu phụ sốt cà chua, bún canh.

Cỗ là một bữa ăn có nhiều món ngon, đặc biệt mà ngày thường không có. Tết người Việt Nam nhất thiết phải có mâm cỗ, nếu không có cỗ thì không thể gọi là Tết.

Mâm cỗ Việt Nam bao giờ cũng thịnh soạn, nhiều màu sắc, với các bát đĩa cao, thấp, đầy, vơi khác nhau. Màu xanh của bánh chưng chen lẫn màu xôi gấc đỏ tươi, miếng măng màu vàng, chiếc nấm hương như chiếc dù xinh xinh, đĩa giò lụa hồng hồng…

Người Việt Nam có từ ghép là ăn cỗ, bởi có nghèo đến đâu, Tết cũng phải có mâm cỗ. Trước hết là để cúng ông bà, tổ tiên, sau nữa là để vui vầy sum họp, có cái “nâng lên đặt xuống” cho con cháu đỡ tủi. Dù ngày nay, ở thành phố lớn, Tết đến, người ta “chơi” Tết còn quan trọng hơn ăn Tết.

Thông thường một mâm cỗ có tám bát và tám đĩa chính, không kể đĩa dưa hành, rau xà lách, bánh chưng, xôi gấc. Nhưng tùy theo hoàn cảnh mỗi gia đình mà thêm món này, bớt món khác, vào thời bao cấp, mâm cỗ được rút xuống thành 4 bát 6 đĩa. Những món đặc sản, cao cấp đắt tiền được phép “cho qua” nhưng cái chính là mâm cỗ phải đầy đặn, ngon mắt, ngon miệng để người ăn được no nê.

Tám bát nước nấu thông thường là bát măng lưỡi lợn hầm châm giò, nhừ tơi, đặt lên lưỡi nó đã muốn tan ra, trên mặt bát còn trang trí mấy sợi miến tàu trong vắt, vài củ hành đã chín nhưng vẫn còn giữ nguyên màu xanh lục và lồng khồng vài sợi rau mùi. Gắp một miếng măng đã nhừ ấy còn ngon ngọt hơn miếng chân giò và khi chan thìa nước măng sẽ cảm thấy chất ngọt của xương thịt đã tan vào trong đó như thế nào.

Bát thứ hai là bát bóng bì, đó là thứ bì lợn phơi khô, rang lên cho nở phồng, được ngâm, được tẩy, cắt thành những hình quả trám, trong suốt mọng nước, nổi lập lờ trên là su hào, cà rốt tỉa thành hình hoa lá có trắng, có vàng, có da cam, tất cả ngập chìm trong thứ nước dùng ngọt lịm.

Bát thứ ba là mực nấu, su hào thái chỉ ninh kỹ, mực khô thái ngang thớ và cũng thái chỉ, xào riêng xong đặt lên chân tẩy là su hào trắng muốt, cũng thêm vài ba sợi rau mùi làm gia vị và cũng để trang trí cho hấp dẫn.

Bát thứ tư là nấm thả, đó là những cây nấm hương đã cắt hết chân, bây giờ nó nằm trong thứ nước dùng ngọt thanh, mỗi cây nấm ôm lấy một viên giò sống mang vị ngọt đậm.

Bát thứ năm là vây cá thủ trong suốt giòn sần sật, trông hơi giống sợi miến nhưng là sụn cá được tẩy kỹ, giả làm yến xào. Nhà bình dân ít có món này.

Bát thứ sáu là một con chim hầm, để nguyên cả con, nhồi vào bụng nó những cốm non, hạt sen, ý dĩ, thịt nạc, nấm hương, mộc nhĩ, thịt lợn vai băm nhỏ, được hầm nhừ tơi, cầm cái cánh con chim mà gỡ có thể tuột hết cả bộ xương chim xuống.

Cũng tương tự, một bát thứ bảy là gà tần, công thức gần giống với chim hầm.

Bát thứ tám là miến nấu lòng gà, miếng mề tỉa thành hoa, cong cong những tia nhỏ như cánh hoa khô bừng nở, nằm trên những sợi miến tầu không nát chút nào mà còn giữ nguyên vị giòn của bột đỗ xanh làm miến…

Tám đĩa được xếp quanh mâm cỗ, đĩa nọ xen đĩa kia, trước hết là đĩa thịt gà úp xấp sau khi bày, phô ra màu vàng của da gà béo ngậy, dưới lớp lá chanh thái chỉ xanh óng và lấp lánh màu cây lá vườn quê.

Đĩa thứ hai và thứ ba là giò lụa và chả quế. Giò lụa phơn phớt màu phấn hồng, còn chả quế có một mặt là màu da cam do bột quế và được nướng trên than hoa. Một đĩa thịt đông chất thạch trong suốt làm mát tê đầu lưỡi, trong khi đĩa cá kho mặn mòi, một khúc giữa thân con cá chép hay trắm, đặt vừa hết lòng đĩa, cái ruột rỗng, bây giờ nó là một hình con thoi màu cánh gián.

Một đĩa gà rán hay lạp xường hấp thái mỏng tang, mỗi miếng là một hình ô van xinh xinh sẽ làm cho bánh chưng đỡ ngán. Một đĩa giò thủ, tức giò xào. Đó là miếng tai miếng thủ thái xô xào lên rồi ép chặt bằng hai thanh tre suốt một đêm, khi gỡ ra nó quyện vào nhau thành một khối và mang hình gần giống con số 8 hay chiếc đàn vĩ cầm…

Ấy là không kể một khuôn bánh chưng xanh, vuông thành sắc cạnh, đặt trong lòng đĩa to đã cắt thành 8 miếng như khuôn hình ô tướng sĩ trong bàn cờ tướng. Và còn đĩa xôi gấc màu đỏ tươi lùm lùm như nửa hình cầu, điểm xuyết một vài chấm đen huyền là hạt gấc lẫn vào. Một đĩa dưa hành nén, tuy đóng vai phụ nhưng nó quan trọng vì nó là chất gây thèm ăn, không làm ngán cái lưỡi và làm đồ ăn dễ tiêu hơn vì toàn những món ăn “nặng”. Có gia đình còn làm nem rán có màu nâu cánh gián, đi kèm với xà lách, hoặc đĩa nộm rau câu, nộm sứa chua cay, nộm ngó sen thi vị.

Tết thường trùng vào cữ đại hàn, rét đậm nên món thịt đông luôn xuất hiện, cũng như món cá kho Tết không phải là cá tạp kho tương như ngày thường mà cuối năm tát ao, con cá chép to nhất thường để dành để ăn Tết. Nó được kho với nước mắm ngon, lót nồi bằng thịt ba chỉ cho miếng cá không bị khô. Và ăn nó với bánh chưng thì không có cảm giác bứ một chút nào vì nó đậm miệng.

Mâm cỗ Việt Nam bao giờ cũng ngon lành, thịnh soạn. Không những thế, nó còn đẹp nữa với nhiều màu sắc, với các bát đĩa cao thấp đầy vơi khác nhau. Đó là cỗ xưa, Nhiều năm nay mâm cỗ Tết đã khác cả về số lượng và chất lượng.

Bữa cỗ ngày nay không còn nhiều ranh giới giữa nông thôn và thành thị, giữa người giàu và nghèo nữa. Đâu đâu cũng là giò nem ninh mọc, thịt gà thịt bò tôm mực, bia lon…. Người ta còn mua thêm cả đồ Tây như dăm bông xúc xích, đồ Tầu như lạp sường xá xíu….

Theo đà phát triển của nền kinh tế, nhân dân ta ăn tết to hơn trước. Tuy có pha một tý Tây Tàu, nhưng cái cốt lõi phong tục ngàn đời là: Tống cựu nghinh tân, cúng bái tổ tiên, kính già quý trẻ, giao tiếp thanh lịch, vui chơi văn nghệ thể thao, du Xuân năm mới và bánh chưng, thịt lợn, dưa hành vẫn còn nguyên. Âu đó cũng là một phần quốc hồn quốc túy vậy.

Những Món Ngon Việt Nam (Song Ngữ Hàn / 2023

Những năm gần đây, không chỉ ở Việt Nam mà nhiều nơi trên thế giới chú trọng đến bữa ăn gia đình nhiều hơn, vì ăn uống không chỉ đem lại cho ta sức khỏe mà thưởng thức món ăn còn là niềm vui. Nấu ăn không chỉ là công việc mà còn là một thú tiêu khiển. Trong nhà bếp của gia đình Việt Nam thường có sẵn nhiều loại gia vị, các loại dưa chua, dưa kiệu, trứng cũng như cá khô, tôm khô và mắm khô dự trữ sẵn để tiện sử dụng. Thường những người nước ngoài đến Việt Nam cần phải mất một thời gian mới thích nghi với tập quán ăn uống của người Việt Nam. Trong bữa ăn chính thường phải có cơm, thức chấm không thể thiếu là nước mắm. Thỉnh thoảng cũng có khoai tây, khoai lang và các loại rau củ khác. Món ăn Việt Nam thường có vị cay, vì thế ớt, tiêu và tỏi là những gia vị không thể thiếu, gừng cũng được dùng nhiều trong chế biến món ăn. Ngoài ra còn vô số loại rau thơm, rau gia vị được dùng trong bếp Việt. Đối với những người thích thử nghiệm chế biến nhiều món ăn khác nhau thì sẽ phát hiện được nhiều điều thú vị khi tìm hiểu ẩm thực Việt Nam. Có nhiều người nước ngoài sau một thời gian dài sống và làm việc ở Việt Nam, khi trở về quê hương điều họ nhớ nhất chính là những món ăn Việt Nam. Trong bữa ăn của người Việt, ngoài cơm ra thường có các món như sau:

– Món rau xào, rau tươi hoặc món gỏi (nộm)

– Món mặn hay món kho

– Món canh (hay món lẩu)

– Và nhiều loại nước chấm khác nhau

Sự phong phú của món ăn Việt Nam nằm ở chỗ phối hợp hài hòa các loại nguyên liệu khác nhau. Thông thường, trong bữa ăn người Việt có rất nhiều rau và trong các món ăn chính thì rau là một trong những nguyên liệu không thể thiếu khi nấu nướng.

Bữa ăn sẽ phong phú hơn nếu thỉnh thoảng đổi món bằng các loại gỏi (nộm), bì cuốn, chả giò (nem rán), cá hấp, cá chiên cuốn bánh tráng với rau sống, chấm nước mắm tỏi ớt.

Các món điểm tâm cũng rất đa dạng như món phở, bún, miến, mì, cháo, xôi, khoai, mì nấu, bánh mì v.v…

Những món ngọt ở Việt Nam được chế biến từ rất nhiều nguyên liệu khác nhau, ví dụ như các món chuối chưng, chè khoai môn, rau câu trái cây, chè bắp v.v…, có thể dùng nóng hay lạnh. Đó là những món ăn tráng miệng tươi mát và ngon miệng.

Tất cả những nguyên liệu được giới thiệu trong cuốn sách này đều có thể mua được khắp nơi. Người ta có thể mua các nguyên liệu đặc biệt như rau gia vị, rau sống tươi với giá cả phù hợp ở các cửa hàng chuyên bán thực phẩm châu Á. Tại các thành phố lớn đều có các cửa hiệu như vậy. Đồng thời, cũng hướng dẫn cách dùng nguyên liệu thay thế đối với nguyên liệu là đặc sản ở Việt Nam.

Chúc quý vị thành công khi nấu các món ăn Việt Nam!

Mời bạn đón đọc.